Dạy con từ thuở còn thơ…

by Bạch Liên – đăng trên GD&TĐ số giữa tháng 9

Người xưa có câu “Dạy con từ thưở còn thơ…nhưng dạy như thế nào cho hiệu quả? Theo kinh nghiệm của các bậc cha mẹ, trước hết cha mẹ phải gương mẫu và nghiêm khắc uốn nắn ngay từ khi còn rất bé. Có thể lúc đầu con còn khó chịu, nhung khi lớn lên chúng sẽ rất biết ơn cha mẹ về sự giáo dục nghiêm khắc đó.

Trẻ được nuông chiều dễ sinh hư

Bác Thức một cán bộ Nhà nước đã nghỉ hưu kể về đứa cháu nội của mình: Đức Anh năm nay 16 tuổi, mỗi lần sang nhà bà nội chơi luôn có thói quen mở tủ lạnh tìm đồ ăn khi chưa có sự đồng ý của bà hoặc nhìn thấy thức ăn gì trong tủ lạnh cháu cũng bốc ăn. Ăn xong cháu không cất dọn ngăn nắp mà bầy bừa khắp từ bếp đến phòng khách. Nhiều lần bà nội nhắc nhở nhưng cháu vẫn chứng nào tật nấy.

Bác Thức còn cho biết thêm: Cha mẹ thằng Đức Anh kinh doanh một tiệm tạp hóa lớn, ngày ngày chỉ mải lấy hàng, giao hàng, tiếp khách rồi cộng sổ, đếm tiền. Con cái mới đầy tháng đi phó mặc người giúp việc chẳng có thì gìờ dạy dỗ con.Tiền bạc, thức ăn dư thừa, con cái đòi gì cho nấy. Thằng Đức Anh cũng chẳng phải làm gì ngoài chuyện học nên nó chắng biết làm gì, sống vô tổ chức vì chẳng được dạy dỗ, uốn nắn. Bác rất buồn, nhiều lúc cháu về chơi bác đã nhẹ nhàng, lựa lời dạy bảo chiu nhưng cũng chẳng thay đổi được gì vì cháu đã quen nếp sinh hoạt vô tổ chức ở nhà mình.

Cũng vì thương con, yéu cháu quá mức mà mẹ chồng chị Hiền (Hà Nam) biết cháu làm sai vì có thái độ hỗn với ông bà thế nhưng bà vẫn cười xòa cho qua. Chị Hiền than: Nhiều lần chúng kiến sự vô lý của con mà vẫn được bà nội cho qua nên sợ con hư. Nhiều lần chị đã lựa lời góp ý với mẹ chồng và tỏ rõ thái độ không đồng ý cách chiều cháu thái quá của bà thì bị mẹ chồng cho rằng chị muốn ly gián tình cảm bà cháu. Còn cu Bin biết bà nội luôn”hậu thuẫn” cho mình thì tỏ ra đắc ý và ngày càng lì lợm. Khi có việc gì không vừa ý hay mẹ không cho phép, cu Bin thường đến cầu cứu bà nội.

Một lần đi siêu thị cùng mẹ, cu Bin cứ nằng nặc đòi mua bộ đồ chơi “Blệt đội thép”, chị Hiền không mua và ra điều kiện với con: Phải thật ngoan, nghe lời mẹ thì đến sinh nhật con mẹ sẽ mua tặng con. Cu Bin không nghe khóc lăn ra đất ăn vạ, nhất định không chịu về.Vừa bực mình với con, vừa xấu hổ với mọi người xung quanh, chị Hiền đã đánh vào mông cu Bin mấy cái rõ đau nhưng cu Bin vân không sợ mẹ, còn gào khóc to hơn gọi: Bà nội cứu cháu.

Bất lực trước thái độ của con, chị Hiền gọi điện thoại cho chồng đến đưa con về. Lúc bố xuất hiện biết là không có ai bênh vực mình lúc này, cu Bin mới miễn cưỡng đi về. Vừa đi cu Bin vẫn tức tưởi gọi bà nội đến mua cho cháu.

Còn cô con gái 5 tuổi của chị Thuỳ Dương (Hoàng Mai, Hà Nội) đã khiến bố mẹ phải bất đồng mỗi khi dạy con. Chị Thủy muốn dạy con theo cách kỷ luật không nước mắt nhưng anh lại cho rằng chị quá chiều con. Mỗi khi con bé làm sai việc gì đó anh thường dùng roi vút vào mông rồi bắt con xin lỗi và hứa lần sau không được tái phạm. Chính hai cách giáo dục này đã làm cho vợ chồng chị Thủy bất đồng, mâu thuẫn mỗi khi có việc gì đó với con gái.

Cần thống nhất cách dạy con

Các chuyên gia giáo dục cho biết: Một gia đinh có nề nếp, gia phong, học vấn được thể hiện ở cách thức ông bà, cha mẹ và những ngựời lớn giáo dục con cháu ra sao để chúng trở thành người công dân tốt cho tương lai.

 

Nhiều cặp vợ chồng trẻ hiện nay có xu hướng chiều con quá mức, thậm chí trở thành vô lối. Bệnh béo phì khá phổ biến ở trẻ em thành phố hiện nay chính là kết quả của sự chiều chuộng thái quá trong ăn uống mà bố mẹ dành cho chúng.

Đến tuổi tới trường tiếu học cũng là thời điểm bắt đầu nhận thức thế giới một cách có hệ thống. Đầu óc trẻ giống như cuộn băng trắng, chúng ‘ghi’ vào đó những kiến thức từ thấp đến cao. Vì vậy trẻ em cần được thừa hưởng một nền giáo dục có chất lượng chuẩn từ gia đình tới nhà trường mới mong thành người. Việc bố mẹ chọn thầy, chọn trường, hướng nghiệp cho con ngay từ khi còn nhỏ cũng là việc nên làm.

Giáo dục con trẻ là việc làm thường xuyên trong gia đình gióng như “mưa lâu thấm đất”. Không quá nghiệt ngã, căng thẳng nhưng phải nghiêm khắc, trước sau như một, không được nhượng bộ trước những lầm lỗi, chúng sẽ ‘nhờn’ rồi làm phách. Nhưng bên cạnh đó, cần có quan hệ bình đằng, mềm mại và lòng bao dung đối với con trẻ. Đây chính là giải pháp có tính thuyết phục nhất để chúng tiếp thu sự dạy bảo của người lớn.Trẻ con vốn thật thà, trung thực, bản chất tốt đẹp đó cần được duy trì và nâng lên. Muốn vậy, người lớn không được xui trẻ em làm đíều dối trá, ủng hộ và bao che những hành vi dối trá. Phải coi sự dối trá là một thói xấu và trước hết người lớn không làm những điều dối trá để trẻ em bắt chước.

Để trẻ tự do trong khuôn khổ

Theo Thạc sỹ tâm lý Phạm Mạnh Hà, Đại học Quốc gia Hà Nội, khi trẻ có những ý muốn chính đáng, vô hại hoặc không phiền hà đến người khác thì các bậc cha mẹ nên cho phép trẻ được thỏa ý. Chẳng hạn, cha mẹ có thể cho phép trẻ được mặc quần chúng thích, nếu loại trang phục đó không ảnh hưởng đến sức khỏe hoặc quá kém thẩm mỹ. Cha mẹ có thể cho con được ăn những món ăn hợp khẩu vị, hơn là ép trẻ ăn uống bổ dưỡng theo ý của mình. Chỉ khi trẻ có những đòi hỏi vỏ lý, tai hại thì chạ mẹ mới có thái độ kiên quyết, không chiều theo ý muốn.

Dạy con biết chia sẻ

Trong mọi mối quan hệ ứng xử, cha mẹ hãy chỉ cho con biết: Cái tâm của con người mới là quan trọng. Mình phải quan tâm đối xử tổt với mọi người. Vì mình đối xử tốt với mọi người thì sẽ được mọi người đối xử tốt giống như thế.

 

Bạn hãy dạy con biết chia sẻ, động viên những người xung quanh. Ví dụ khi thấy một người bạn của con mình có vẻ lạc lõng, bơ vơ nên khuyến khích con chạy theo tìm cách an ủi và kéo bạn gia nhập trở lại đám đông hoặc cùng chơi với mình.

Luôn dạy con mình phải tự đặt vào hoàn cảnh người khác, cái đó gọi là sự thông cảm, thấu hiểu. Làm được như thế, bạn với tư cách là cha mẹ đã đặt vào tay con mình một vũ khí lợi hại, để sau này lớn lên con trở thành một người đàng hoàng, tử tế.

Dạy con từ thuở còn thơ, trẻ con như cây non dễ uốn, bởi vậy cha mẹ dù có mải bận công việc đến thế nào cũng hãy dành thời gian quan tâm uốn nắn, dạy bảo con cái. Và đặc biệt cha mẹ cần phải thật nghiêm khắc dạy dỗ, uốn nắn trẻ. Đừng vì mải bận công việc hay vì quá cưng chiều con mà để con tự do. Như vậy sẽ không tốt cho việc hình thành nhân cách của một đứa trẻ.

Chia sẻ bài viết này

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.